Razgovori o Jugoslaviji – „Gde budućnost niče: Slučaj Bor”

U okviru programa Razgovori o Jugoslaviji, Muzej Jugoslavije prirediće u utorak, 9. juna u 18 časova, projekciju kratkometražnog filmskog eseja pod naslovom „Gde budućnost niče: Slučaj Bor”, nastalog u saradnji Kontekst kolektiva i umetničkog dua doplgenger tokom 2025. i 2026. godine.

U filmu se kolektivna znanja, dosadašnja iskustva i istraživanja, kroz eksperimentalni filmski jezik, povezuju sa proizvodnjom novih značenja. Paradigmatičnim primerom rudarskog grada Bora i neokolonijalnih odnosa koji su pratili razvoj rudarenja u ovom kraju Srbije, tema rudarenja se povezuje sa procesima globalnog esktraktivizma u istorijskoj i savremenoj perspektivi. Kroz montažne sekvence, tesne veze između ekstraktivizma, rata i rastuće militarizacije prepliću se sa narativima antifašističke i antikapitalističke borbe jezikom umetnosti.

Inspiracija i polazna tačka istraživanja u čijem fokusu nisu samo razmere razaranja, već i upornost otpora, bili su stihovi mađarskog pesnika Mikloša Radnotija, jednog od zatočenika radnog logora borskog rudnika, gde je proizvedena čak jedna četvrtina ukupne vojne potrebe za bakrom koju je u toku Drugog svetskog rata imao Treći rajh.

Nakon projekcije uslediće razgovor sa autorkama i autorima projekta.

U razgovoru učestvuju:

• Iskra Krstić, arhitektica i Vida Knežević, istoričarka umetnosti (Kontekst kolektiv)
• Isidora Ilić i Boško Prostran (umetnički duo doplgenger)

Razgovor moderiraju:

• Ana Panić, istoričarka umetnosti i muzejska savetnica (Muzej Jugoslavije)
• Simona Ognjanović, istoričarka umetnosti i kustoskinja Zbirke moderne i savremene umetnosti (Muzej Jugoslavije)

Pre početka programa možete obići našu aktuelnu izložbu „Sloboda je za nas san: o zatočeništvu, stradanju i otporu”, gde su, pored ostalih eksponata, prikazani predmeti i dokumenti koji svedoče o prinudnom radu u borskom rudniku za vreme nemačke okupacije Srbije u Drugom svetskom ratu.

Ulaz je slobodan!

***

Istraživački segment „Gde budućnost niče: Slučaj Bor” deo je dugoročnog kustosko-umetničkog i istraživačkog projekta Kontekst kolektiva pod nazivom „Gde budućnost niče: kolektivne prakse otpora, solidarnosti i izgradnje budućnosti” (2025 – u toku), čija je tema ekstraktivizam kao režim – ekonomski, politički i ideološki – koji oblikuje i uništava prirodu, živi svet i društvene odnose. Projekat okuplja umetničke kolektive, umetnice i umetnike, istraživačice i istraživače, kao i različite lokalne zajednice oko udruženih borbi protiv eksploatacije prirodnih dobara, pretvaranja pejzaža u resurse, urušavanja radnih prava do iznemoglosti, i sve dubljih i težih prostorno-društvenih nepravdi. Kroz istraživanja, radionice, radne susrete i javne programe, angažovana umetnička praksa susreće se sa lokalnim znanjem i borbom. Ovi susreti imaju funkciju prostora razmene, učenja i zajedničkog promišljanja – ali i podsticanja i doprinosa povezivanju borbi koje su, često, izolovane i prepuštene same sebi.

Projekat je podržan od strane Rosa Luxemburg Stiftung Southeast Europe.